Sağlık

Kişilik Bozukluğu Nedir? Farklı Türleri Var Mıdır?

Aslında birçok kişide bu rahatsızlığın bir takım belirtileri bulunmaktadır. Kişilik bozukluğu olarak tabir edilen rahatsızlık, kişinin çevreye olan uyumunu ve günlük yaşantısını oldukça etkiler. Bireylerin daha kaygılı olmasını, hayattan  daha farklı beklentiler istemesini, süreklilik arz eden ruhsal, bedensel ve düşsel sağlık sorunlarının ortaya çıkmasını sağlar. Bu tarz kişilik sorunu problemlerinde söz konusu negatif davranışların yapılma sıklığı, seviyesi ve yaşamını ne kadar etkilediği ortaya konulacak tanı için çok önemlidir.

kişilik bozukluğu

Bu yüzden böylesi durumlarla karşılaşıldığında ya da şüphelenildiğinde ilk önce şu soruların cevabı aranmalıdır:

  • Ne tür sebepler benim, arkadaşımın ya da yakınımın davranışlarını etkilemekte?
  • Görülen bu davranışlar ne sıklıkla ortaya çıkmakta ve ne kadar sürmekte?
  • Bu davranışlar bizim ya da başkalarının hayatını ne derece etkilemekte?
  • Sosyal çevre içinde uyumlu sayılabilecek kurallarla ne derece bağdaşıyor?

Tüm bu soruların cevapları bize kişilik bozukluğu ve seviyesi hakkında bilgi vermektedir. Şimdi bazı kişilik bozuklukları hakkında bilgi verelim.

kişilik bozukluğu

Paranoid Kişilik Bozukluğu

Bu kişilik bozukluğunda, kişiler yoğun bir şekilde başkalarına karşı asla haklı çıkarılamayan bir güvensizlik içerisinde hissederler. Sürekli etrafındakilerin güvenilirliğini sorgularlar ve yaşadıkları her durumu aşırı detaycı bir şekilde incelerler. Her detaya takılır ve kendilerince en ufak bir şeyi ipucu gibi kullanıp olayı aşırı büyütürler. Eleştirilmekten asla hoşlanmazlar ve şüphelendikleri olayları genelde yanlış yorumlama eğilimindedirler. Bu tarz bir kişilik probleminin insanlar içindeki genel oranı %0.5-5.5 arasındadır.

Şizoid Kişilik Bozukluğu

Şizoid kişilik bozukluğu belirtileri arasında en önemli olanı; bu kişiler her tür kişiler arası ilişkiden kaçınırlar. Başka insanlarla yakın davranışlar sergilemezken hiçbir etkileşimde de bulunmak istemezler. Etraftaki diğer insanlarda bu tür eğilim gösteren kişileri genelde o çok soğuk birisi, kimseyle işi olmaz onun kendi halinde yaşar gibi ifadelerle tanımlarlar. Psikologlara göre bu davranış bozukluğunun en büyük edeni çocuğun sevgi vermeyi ve almayı öğrenemediği çocukluk döneminden (anne-çocuk) kaynaklandığını söylemektedirler.

Şizotipal Kişilik Bozukluğu

Bu kişilik bozukluğunda ise aşağıda madde madde belirtilen hususlar gözlenmektedir;

  • Büyük ölçüde paranoyak ve şüpheci bir tutum sergilerler. Herkesin kendisini aldattığını düşünür ve insanların davranışlarını düşmanca algılar.
  • Bazen kendiliğinden olan tesadüfi olayları dahi kendi üzerlerine çekerler.
  • Kendilerince normal düşünceye uymayan bazı inanışları vardır, örneğin şizopital kişilik bozukluğu rahatsızlığı kişilere başkalarının niyetlerini okuma gibi yetenekleri olduğunu düşündürtmektedir.
  • Bu tarz kişilerin konuşmaları bazen alakasız ya da hiçbir amaç içermemekte olabilmektedir. Bazen bazı nesnelere uzun süre odaklanabilir ya da çok rahat dikkatleri dağılabilir.
kişilik bozukluğu

Antisosyal Kişilik Bozukluğu

Bu kişilik bozukluğunda ise insanlar başkalarıyla iletişim kurmakta oldukça zorlanırlar. Sosyal toplum normlarına ve davranışlarına uymayan hareketlerde bulunma eğilimindedirler. Bazen saldırgan hareketlerde bulunma eğilimleri vardır. Bazen de kendilerini suçsuz göstermek için aşırı ısrarcıdırlar ve yeri geldiğinde istediklerini elde edebilmek için çok kibar olabilmektedirler.

Bu kişilik bozukluğunun en önemli belirtisi ise, dürtülerini kontrol edemezler ve engellenmeye karşı asla tahammülleri yoktur. Bazen davranışlarının sonucunu asla düşünmeden hareket ederler. Genelde her zaman başkalarını suçlama eğilimindedirler.

Narsist Kişilik Bozukluğu

Narsist kişilik bozukluğu nedenleri arasında yer alan ve en önemlisi olan, eleştiriye asla dayanamaz ve başkalarından sürekli beğeni, onay ve övgü beklerler. İstedikleri olmadığında çok büyük hayal kırıklığı yaşarlar. Kendilerini mükemmel ve kusursuz görme eğilimindedirler. Başkalarının duygularını çok fazla önemsemez ve dikkate almak istemezler.

kişilik bozukluğu

Bağımlı Kişilik Bozukluğu

Psikologlara göre bu kişilik bozukluğunun en büyük nedeni, bu tarz kişilerin çocukluk döneminde aşırı korunan ve özerklik girişimleri kısıtlanarak yetiştirilen çocuklar olmaktadır. Bağımlı kişilik bozukluğu yaşayan birisi kendi başına kararlar almakta zorlanır, başkalarının öğüt ve desteği ile karar verebilirler ancak. Etrafında kendisini koruyan ve gözlemleyen birisi olmazsa kendisini huzursuz ve güvensiz hissederler. Bağımlı kişilik bozukluğu yaşayan bireyler sürekli olarak reddedilme ve terk edilme korkusu yaşarlar.

Histriyonik Kişilik Bozukluğu

Histriyonik kişilik bozukluğunda ise kişi tamamen dikkatin odağında olmak ister ve yeri geldiğinde baştan çıkarıcı davranışlarla sağlamaktan çekinmez. Fiziksel görünüşlerini ön plana çıkarmaktan çok hoşlanırlar. Bazen olayları aşırı dramatize eder ve kendilerini merkeze almaya çalışırlar. Her konuyu cinselliğe bağlayabilirler ancak gerçekte cinsel yaşamlarında derin cinsel korkuları oldukları görülür.

Pozitif enerji için sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir